Dzienniczek bólu miesiączkowego: co zapisać dla lekarza

Gdy na wizycie mówisz: „W czasie okresu bardzo mnie boli”, lekarz zwykle zadaje te same pierwsze pytania: Kiedy ból się zaczyna, ile dni trwa, gdzie go czujesz, jak wpływa na twój dzień? To, co pamiętasz w środku bólu, po kilku miesiącach w gabinecie może się zatrzeć. W tym tekście znajdziesz prosty dzienniczek bólu miesiączkowego, który możesz zabrać do lekarza, listę informacji do zapisania i wskazówki, kiedy szukać pomocy bez czekania.

Dlaczego warto zapisywać ból miesiączkowy?

Ból i skurcze w dole brzucha przed okresem lub w jego trakcie są częste. Brytyjska służba zdrowia NHS wyjaśnia, że ból miesiączkowy pojawia się zwykle około początku okresu i najczęściej trwa kilka dni. Ale każdy ból jest inny; u niektórych osób bywa na tyle silny, że utrudnia codzienne obowiązki.

Zapisywanie bólu nie służy temu, by samodzielnie oceniać, czy jest „normalny”, tylko temu, by dać lekarzowi jasny obraz. Amerykańskie Kolegium Położników i Ginekologów ACOG również zaleca osobom z bolesnymi miesiączkami rozmowę z ginekologiem o objawach i cyklu. Gdy masz notatki z kilku cykli, ta rozmowa jest dużo łatwiejsza.

Zapisywanie przydaje się też tobie: na własne oczy widzisz, czy ból wraca co miesiąc w te same dni i czy trwa coraz dłużej. To pomaga też ustalić, o co zapytać na wizycie.

Co zapisywać w dni z bólem?

Nie potrzebujesz długich zdań. Na każdy dzień z bólem wystarczy kilka krótkich linijek:

1. Data i dzień okresu. Zapisz, czy ból pojawia się przed okresem, w pierwszych dniach, czy już po jego zakończeniu. Notatka w rodzaju „2 dni przed okresem” mówi bardzo wiele.
2. Ocena nasilenia. Oceń ból w skali od 0 do 10, gdzie 0 oznacza brak bólu, a 10 najgorszy ból, jaki możesz sobie wyobrazić. Każdego dnia używaj tej samej skali.
3. Wpływ na twój dzień. Obok oceny dopisz jedno zdanie: Czy udało się pójść do pracy lub szkoły, czy trudno było wstać z łóżka, czy trzeba było odwołać jakiś plan? Ta sama ocena może u dwóch osób znaczyć coś zupełnie innego; to zdanie pokazuje różnicę.
4. Miejsce i rodzaj. Czy ból jest w dole brzucha, w krzyżu, czy promieniuje do nóg? Czy przypomina skurcz, kłucie, czy stały, tępy ból?
5. Objawy towarzyszące. Dopisz nudności, wymioty, biegunkę, ból głowy, zawroty głowy lub zmęczenie, jeśli się pojawiają.
6. Krwawienie. Zanotuj, czy krwawienie jest skąpe czy obfite, czy zauważasz skrzepy i czy pojawia się plamienie poza okresem.
7. Co wypróbowujesz? Jeśli stosujesz ciepło, odpoczynek, lekki spacer albo lek przeciwbólowy, zapisz to i zaznacz, czy przyniosło ulgę.

Nie pomijaj też dni bez bólu. Jeśli brzuch lub krzyż boli cię również poza okresem, zapisz to w jednej krótkiej linijce; dla lekarza ważne jest, czy ból jest związany tylko z okresem, czy pojawia się też w inne dni miesiąca. Okres zupełnie bez bólu też warto zanotować jako „w tym miesiącu bez bólu”, bo to ułatwia porównanie.

Jak notować, jeśli bierzesz leki przeciwbólowe?

W dzienniczku chodzi o to, by zapisać, co bierzesz i z jakim skutkiem, a nie o decydowanie, który lek jest dla ciebie odpowiedni. Wystarczy zapisać:

• Nazwę leku i dzień, w którym go bierzesz.
• Czy ból się zmniejsza i o ile.
• Każdy zauważony skutek uboczny lub dolegliwość.

Wybór leków przeciwbólowych, sposób i częstotliwość ich przyjmowania zależą od osoby. Zawsze zapytaj lekarza lub farmaceutę, jaki lek i jak stosować. Jeśli zauważasz, że lek przeciwbólowy działa słabiej niż kiedyś, zapisz to w dzienniczku i powiedz o tym lekarzowi.

Przez ile cykli prowadzić zapisy?

Notatki z jednego miesiąca mogą zależeć od jego okoliczności. Zapisy z dwóch lub trzech cykli lepiej pokazują, czy ból co miesiąc jest podobny i czy się nasila. Jak zapisywać dni okresu, przeczytasz szczegółowo w tekście co warto zapisywać, śledząc okres.

Dzienniczek możesz prowadzić na papierze albo w telefonie; ważne, by co miesiąc używać tych samych punktów. Notatki pisane w tej samej kolejności, zestawione obok siebie po kilku miesiącach, od razu pokazują różnice. Jeśli jakiś miesiąc wypadnie, nie miej do siebie pretensji; wystarczy po prostu wrócić do zapisów.

Przed wizytą zamień notatki w krótkie podsumowanie: ile średnio dni trwa ból, jaka jest najwyższa ocena, jak ból wpływa na codzienne życie i co już wypróbowujesz. Pod spodem dopisz pytania, które chcesz zadać. Jeśli zmienia się też twój cykl, tekst co powiedzieć lekarzowi, gdy okres staje się nieregularny pomoże ci dokończyć przygotowania.

Kiedy zgłosić się do lekarza bez czekania?

Dzienniczek służy przygotowaniu do wizyty; w niektórych sytuacjach nie warto czekać na umówiony termin. Zgodnie z zaleceniami NHS nie odkładaj rozmowy z lekarzem, gdy:

• Okresy są bardziej bolesne, obfitsze lub bardziej nieregularne niż wcześniej.
• Ból co miesiąc nie pozwala ci chodzić do szkoły, pracy lub wykonywać codziennych obowiązków.
• Ból pojawia się podczas stosunku, oddawania moczu lub w toalecie.
• Zauważasz krwawienie poza okresem.
• Masz obrzęk brzucha, utratę apetytu lub niezamierzony spadek masy ciała.

Jeśli ból jest bardzo silny, gorszy niż zwykle, a leki przeciwbólowe nie pomagają, od razu szukaj pomocy medycznej; przy nieznośnym bólu zadzwoń na numer alarmowy w swoim kraju.

Jak prowadzić to w Oveluni?

W Oveluni, przy włączonym profilu kobiecym, w menu Szybkie dodawanie wybierasz Dni okresu, by zaznaczyć dzień rozpoczęcia i zakończenia okresu. Ocenę bólu, jego miejsce i to, co wypróbowujesz, dodasz do danego dnia wpisem Notatka z tego samego menu. Codzienna ocena pozwala też zapisać nastrój i energię w dni z bólem.

Jeśli bierzesz lek przeciwbólowy, możesz zaznaczyć ten dzień Wpisem przyjęcia. W Podsumowaniach widzisz zapisane długości okresów; jeśli przed wizytą u lekarza, tworząc raport PDF, włączysz opcję „Dołącz notatki”, do raportu trafią też twoje notatki o bólu. Aplikacja pokazuje tylko zapisaną przez ciebie historię; nie stawia diagnozy i nie przewiduje przyszłych cykli. Oveluni już wkrótce w App Store.

Źródła

1. NHS: Ból miesiączkowy (po angielsku)
2. ACOG: Bolesne miesiączki (po angielsku)