Sağlık kayıtlarını buluta koymadan yedeklemenin 5 yolu

İlaç planların, regl kayıtların, doktor notların ve tahlil sonuçların… Bunları tutmak emek ister ve bir gün telefon bozulduğunda hepsini kaybetmek kimsenin istediği bir şey değildir. Öte yandan sağlık bilgilerini bir bulut hesabına koymak istemeyebilirsin. Bu yazıda kayıtlarını buluta koymadan yedeklemenin 5 yolunu ve yedeklerini güvende tutmak için basit alışkanlıkları anlatıyoruz.

Yedek neden gerekli, bulut neden şart değil?

Yedek, önemli bilgilerinin ayrı bir yerde duran kopyasıdır. İngiltere Ulusal Siber Güvenlik Merkezi (NCSC), yedeğin seni cihazın kaybolması, çalınması ya da bozulması, yanlışlıkla silme, kötü amaçlı yazılımlar ve cihaz değiştirme gibi durumlara karşı koruduğunu hatırlatıyor. Bir kopya yalnızca telefondaysa, telefonla birlikte gider.

Bulut yedeği otomatik çalıştığı için kullanışlıdır ama tek seçenek değildir. Bazı kişiler sağlık bilgilerinin kendi cihazlarının dışına çıkmasını istemez; bazılarının bulut alanı yetmez ya da bağlantısı zayıftır. Kendi kayıtlarının nerede tutulduğundan emin değilsen önce sağlık verilerinin nerede saklandığını kontrol etmen iyi bir başlangıç olur.

Buluta koymadan yedeklemek, işi biraz daha senin eline bırakır. Ama birkaç basit adımla bunu düzenli ve güvenli bir alışkanlığa çevirebilirsin.

Buluta koymadan yedeklemenin 5 yolu

Bu yolların hepsini birden kullanmak zorunda değilsin. Kendi düzenine uyan bir ya da ikisini seçmek yeterli.

1. Bilgisayarına şifreli iPhone yedeği al. Apple, iPhone'unu Mac ya da PC'ye kabloyla bağlayıp yerel yedek almana izin verir. Apple'a göre Sağlık ve Aktivite verilerinin de yedeğe girmesi için yedeği şifrelemen gerekir; bu parola unutulursa yedek kurtarılamaz. Yalnız bazı uygulamalar kendi kayıtlarını cihaz yedeklerinin dışında tutar, bu yüzden uygulamalarının kendi yedekleme seçeneklerine de bak.
2. Uygulamanın kendi yedek dosyasını kullan. Birçok sağlık uygulaması kayıtlarını bir dosya olarak dışa aktarmana izin verir. Bu dosyayı iPhone'daki Dosyalar uygulamasında kendi seçtiğin bir konuma kaydedebilirsin. Dosyayı bir parolayla koruma seçeneği varsa mutlaka kullan.
3. Harici disk ya da USB bellek kullan. Yedek dosyalarını harici bir sürücüye kopyalamak, onları telefondan ve bilgisayardan ayrı tutar. NCSC, bu tür sürücüleri kullanmadığında bağlı bırakmamanı ve mümkünse parolayla korumanı öneriyor; böylece kaybolsalar bile içerikleri korunur.
4. Okunabilir bir kopya sakla. Yedek dosyası çoğu zaman yalnızca uygulamaya geri yüklemek içindir. Doktor raporları, tahlil sonuçları ya da dönemlik özetler için ayrıca PDF kopyalar ya da basılı bir dosya tutmak, ihtiyaç anında bilgilere hızla ulaşmanı sağlar.
5. İkinci kopyayı başka bir yerde tut. Tüm yedekler aynı çekmecedeyse bir yangın, su baskını ya da hırsızlık hepsini birden etkileyebilir. Parolalı bir USB belleği güvendiğin bir yerde, örneğin iş yerindeki kilitli bir dolapta ya da güvendiğin bir yakınında tutabilirsin.

Hangi yolu seçeceğine karar verirken kendine üç soru sorabilirsin: Kayıtlarımı en çok hangi durumda kaybetme riskim var? Yedeği almak için ne kadar zaman ayırabilirim? Yedeğe ihtiyaç duyduğumda ona nereden ulaşacağım? Örneğin evde bir bilgisayarın varsa ayda bir şifreli yedek almak kolay olabilir. Bilgisayarın yoksa uygulamanın kendi yedek dosyasını parolalı bir USB belleğe kopyalamak daha pratik olur. Önemli olan, seçtiğin yolun senin hayatına uyması ve gerçekten düzenli olarak yapılabilmesi.

Yedeklerini güvende tutmak için alışkanlıklar

Yedek, ancak doğru kişilerin eline geçtiğinde işe yarar. Sağlık kayıtları hassas bilgiler olduğu için yedeklerine de telefonuna gösterdiğin özeni göster.

• Güçlü ve ayrı bir parola kullan. Yedek parolasını başka hesaplarında kullandığın parolalardan farklı seç ve bir parola yöneticisinde ya da güvenli bir yerde tut.
• Dosyalarını anlaşılır adlandır. Dosya adına tarih eklemek, hangisinin en yeni yedek olduğunu bir bakışta görmeni sağlar.
• Şifresiz kopyaları dağıtma. Yedek dosyasını kendine e-postayla göndermek ya da paylaşılan bir bilgisayarda bırakmak, buluta koymamanın amacını boşa çıkarabilir.
• Eski yedekleri ayıkla. Artık gerekmeyen kopyaları sil; ortada ne kadar az kopya varsa takip etmesi o kadar kolaydır.

Telefonun bir gün kaybolursa ilk saatlerde neler yapacağını da önceden bilmek işine yarar. Bunu telefonun kaybolursa sağlık kayıtlarına ne olur yazısında adım adım anlattık.

Ne sıklıkla yedek almalısın?

Bunun herkese uyan tek bir cevabı yok; ne kadar sık kayıt tuttuğuna bağlı. Her gün kayıt giriyorsan ayda bir yedek almak, kaybedebileceğin kayıtları birkaç haftayla sınırlar. Seyahatten, telefon değiştirmeden ya da bir uygulamayı silmeden önce de yedek almayı alışkanlık hâline getir.

Yedeği almak kadar onu denemek de önemli. NCSC, yedeklerini ara sıra kontrol edip geri yüklenen bilgilerin gerçekten yerinde olduğuna bakmanı öneriyor. Bir yedek dosyasının açıldığını, parolanın çalıştığını ve en son kayıtlarının içinde olduğunu görmek, ihtiyaç anında sürprizle karşılaşmanı önler. Bunu yeni bir yedek aldıktan hemen sonra yapmak en kolayıdır.

Oveluni'de kayıtlarını nasıl yedeklersin?

Oveluni kayıtlarını bu iPhone'da saklar; otomatik bulut yedeği ya da analitik takibi yoktur. Bu yüzden yedeğini sen alırsın. Herhangi bir sekmenin sağ üstündeki dişliden Ayarlar'ı aç ve Verilerin bölümünde Yedekle / geri yükle'ye dokun. Yedek oluştur sayfasında en az 12 karakterlik bir yedek parolası belirleyip Dosyalar'a kaydet ile dosyayı seçtiğin konuma kaydedersin. Oveluni bu parolayı kurtaramaz, o yüzden güvenli bir yerde tut.

Gizli olanlar dahil tüm takip alanları ve notlar yedeğe girer; son yedeğin tarihi de aynı sayfada görünür. Yedek, kayıtlarını uygulamaya geri yüklemek içindir; okunabilir bir belge istersen Raporlar ve dışa aktarma bölümünden PDF raporu oluşturabilirsin. Telefon değiştireceksen yeni iPhone'a geçiş rehberimiz adımları sırayla anlatıyor. Oveluni App Store'da yakında.

Kaynaklar

1. NCSC: En önemli verilerini yedekle (İngilizce)
2. Apple Destek: iPhone'u Mac ile yedekleme (İngilizce)